علم شیمی علمی برای همه ی روزگاران

باران اسیدی:

علت تولید باران اسیدی : یکی از آثار و نتایج آلودگی هوا باران اسیدی است. در برخی نواحی صنعتی و بر اثر فعالیت‌های کارخانه‌ها میزان گوگرد دی اکسید SO2 و نیتروژن اکسیدها NOx در هوا افزایش یافته است. این دو ماده در اتمسفر با اکسیژن و بخار آب واکنش شیمیایی ایجاد می کنند و به صورت نیتریک اسید و سولفوریک اسید در می‌آیند. این ذرات اسیدی............

 مسافت های طولانی را بوسیله باد طی می‌کنند و به صورت باران اسیدی بر سطح زمین فرو می‌ریزند. چنین بارش‌هایی ممکن است به صورت برف یا باران یا مه نیز در بیاید. معمولا نزولات جوی به علت حل شدن کربن دی‌اکسید هوا در آن و تشکیل کربنیک اسید بطور ملایم اسیدی هستند و PH باران طبیعی آلوده نشده حدود 5/6 می‌باشد. پس نزولاتی که به مقدار ملاحظه‌ای قدرت اسیدی بیشتری داشته باشند و PH آنها کمتر از 5 باشد، باران اسیدی تلقی می‌شوند

عواملی که موجب اسیدی شدن باران می شوند

کربن دی‌اکسید   CO2   سولفوریک اسید     H2SO4          نیتریک اسید       HNO3

وقتی گازهای گوگرد دی اکسید SO2 و نیتروژن دی اکسید NO2 در باران حل می شوند طبق واکنش های زیر تولید اسید می کنند

2SO₂(g) + O₂(g)        →     2SO₃(g)

SO₃(g) + H₂O(l)    →      H₂SO₄(aq)

2NO(g) + O₂(g)  →     2NO₂(g)

4NO₂(g) + 2H₂O(l) + O₂(g)     →    4HNO₃(aq)

منابع تولید گازهای مولد باران اسیدی : یکی از منابع تولید گازهای که موجب اسیدی شدن باران می شوند کارخانه هائی هستند که از سوخت های فسیلی استفاده می کنند . دومین منبع مهم تولید این گازها خودروها می باشند

اثرات باران اسیدی بر محیط زیست : اثر بر گیاهان - اثر بر موجودات زنده - اثر بر ساختمان ها

اثر بر رشد درختان و جنگل ها : باران اسیدی از چند راه به درختان آسیب می رسانند . یکی آنکه اختلالاتی در روزنه برگ های درختان ایجاد می کنند که سبب ازدیاد تعریق و کمبود آب درخت می شود . باران اسیدی خاک را اسیدی می کند و به ریشه های درختان آسیب می رساند بنابر این جذب آب و مواد تغذیه ای درخت کاهش می یابد . همچنین باران اسیدی مواد معدنی مورد نیاز خاک را می شوید ، و این مواد به آبهای زیر زمینی رانده می شوند و بلاخره ساختارهای سطحی پوست و برگ ها با باران اسیدی تخریب می شود .   

اثر بر زندگی آبزیان : باران های اسیدی با اسیدی کردن آب دریاچه ها و رودخانه ها موجب مرگ ماهی ها و دیگر آبزیان می شوند . دریاچه های مرده ( دریاچه های بدون ماهی ) در بیشتر مکان ها به همان صورت قبلی خود وجود دارند ولی هیچ گونه ماهی در آب اسیدی شده آنها نمی تواند زندگی کند . ماهی قزل آلا و ماهی خاردار در PH کمتر از 5 و صدف ها در PH کمتر از 6/5 می میرند .

اثر بر ساختمان ها : آثار باران اسیدی بر ساختار سنگ ها و فلزات به کار رفته در نمای ساختمان ها و مجسمه های سنگی به صورت بازگشت ناپذیر ویرانگری خاصی دارد . با آسیب دیدن بناهای سنگی میراث فرهنگی ملت ها نیز تحلیل می رود

اثر بر صنعت حمل و نقل : هر دو صنعت راه آهن و هواپیما سالانه به دلیل ریزش باران اسیدی مقدار زیادی هزینه می کنند . پلهای فلزی به دلیل فرسایش کارآیی خود را از دست می دهند .

اثر باران اسیدی بر انسان : انسان نیز می تواند در اثر باران اسیدی به طور جدی آسیب ببیند تا حدی که منجر به مرگ او شود .

یکی از اثرات باران اسیدی بر روی انسان مسئله تنفس اوست . بسیاری از مردم در اثر باران اسیدی مشکل تنفسی پیدا می کنند ، به خصوص افرادی که آسم دارند . از اثرات گازهای SO2 و Nox ها بر روی انسان سرفه های خشک، سر درد، گلو درد و عصبانیت می باشد . باران اسیدی می تواند بوسیله گیاهان هم از طریق خاک و هم به طور مستقیم جذب شود . همچنین جاندارانی که این گیاهان را می خورند . وقتی انسان از این گیاهان یا گوشت جانداران استفاده می کند روی مغز و کلیه او اثر می گذارد و می تواند موجب بیماری آلزایمر در انسان شود

پیشگیری از تخریب باران های اسیدی : در باره باران اسیدی چه می توان کرد؟ یک چاره موقتی پاشیدن آهک در دریاچه های اسیدی است که تا حدودی اسید را خنثی کند و PH آب را به طرف 7 بالا ببرد . مجسمه ها و نقوش دیگر را با انواع پلاستیک ها و مواد دیگر می پوشانند . سرانجام این نتیجه حاصل شده است که کشورها با معاهداتی از باران اسیدی بکاهند . با این حال حتی اگر گوگرد دی اکسید و نیتروژن دیوکسید دیگری تولید نشود دریاچه هایی که نهرهائی به آنها نریزد بیش از 30 سال وقت لازم دارند تا حالت مردگی خود را به طور طبیعی مرتفع سازند و برخی از بناهای تاریخی و مجسمه ها بیش از آن خراب شده اند که امکان تعمییر و مرمت داشته باشند